AAA

Porady dla dzialkowcow

  Porady Ogrodnicze

           
      
                               Dlaczego prześwietlamy drzewa owocowe

Po bardzo krótkich, ciemnych, ponurych dniach w listopadzie, grudniu i styczniu, z bardzo niewielką ilością słońca i światła, 450 luksów mamy wreszcie luty.

Od 10 lutego daje się zauważyć pojawianie się słońca, nawet na kilka godzin w ciągu dnia. Ogrodnicy w Polsce wykorzystują ten fakt, zakładają uprawy pomidorów, ogórków, sałaty w uprawach pod osłonami, rozpoczynają pędzenie roślin cebulowych ( tulipany, hiacynty, narcyzy).

W ogrodach i na działkach od 10 lutego rozpoczyna się sezon prześwietlania drzew owocowych.

W naszej strefie klimatycznej w Polsce z drzew owocowych uprawiamy jabłonie, grusze, śliwy, czereśnie, wiśnie, brzoskwinie oraz morele i orzech włoski.

Wykonując cięcie prześwietlające, jednocześnie wykonujemy cięcie odmładzające, regeneracyjne oraz cięcie formujące.

Zanim przystąpimy do prześwietlania drzew należy zwrócić uwagę na jakich rosną podkładkach. Jest to bardzo ważne.

Inaczej prześwietlamy drzewa rosnące na podkładkach silnie rosnących, natomiast drzewa rosnące na podkładkach karłowych prześwietlanie ogranicza się do ciecia formującego sanitarnego i odmładzającego.

Do wykonywania tych czynności należy być dobrze przygotowanym. Należy się spodziewać wietrznej zimnej, pogody, spadku temperatur poniżej zera stopni jak również wilgotnej pogody. Na pewno warunki pracy nie będą komfortowe.

Należy również zadbać o sprzęt. Sekatory ręczne powinny być z twardego materiału bardzo dobrze wyostrzone. Ręczne piłki tzw. „lisi ogon” poza tym, że powinny być dobrze wyostrzone to ostrza piłki powinny być wyprofilowane, posiadać odpowiedni „szrank”. Do likwidacji konarów 6-8 letnich należy przygotować piły spalinowe, również uzupełnijmy w drabinie uszkodzone szczebelki. Drabina jest niezbędna przy prześwietlania drzew.

Prześwietlanie nie jest łatwe do przeprowadzenia zwłaszcza dla osób które uważają, że wszelkie cięcie należy wykonać oszczędnie. Bardzo mylna to teoria.

Należy pamiętać, że wszystkie rodzaje cięcia wykonujemy po to aby ograniczyć wysokość drzew owocowych, utworzyć luźną koronę o kilku konarach 5- 6 letnich, korona po prześwietleniu powinna być na tyle luźna aby drzewa w okresie wegetacyjnym szybko obsychały po opadach deszczu, a promienie słońca z łatwością docierały do każdego miejsca w koronie drzewa.

Owoce dobrze doświetlone zawierają więcej węglowodanów są słodsze i smaczniejsze. Drzewa owocowe to nie siewcy i przechowalnia chorób i szkodników, nie służą również do produkcji drewna, owoce pojawiające na drzewach nie pielęgnowanych są kwaśne niewyrośnięte, nie nadają się do konsumpcji.. Drzewa owocowe powinny być prowadzone do wysokości 3,5 – 4 m wysokości. Nie ma potrzeby prowadzenia drzew powyżej 4 m wysokości.

Drzewa owocowe uprawiamy na działkach i w ogrodach w celu otrzymania najlepszych owoców a nie drewna i chorób. Dobrze prześwietlone drzewa ograniczają występowanie czynników chorobotwórczych i szkodników.

Wykonując cięcie prześwietlające należy pamiętać, że na drzewie często znajdują się konary uszkodzone. Usuwając, mówimy wówczas o tzw. cięciu sanitarnym. W zależności od gatunku drzew usuwamy zbędne przerośnięte konary wówczas mówimy o cięciu odmładzającym. Na jabłoniach, gruszach które owocują na długopędach ale przede wszystkim na pędach tzw. wieloletnich krótkopędach 6-8 letnie konary stają się zbędne. Starsze konary są balastem dla drzewa ograniczają plonowanie i należy usunąć. Na śliwach czereśniach usuwamy konary 5-7 letnie. Wiśnie 3-5letnie. Brzoskwinie 2-3 letnie.

Problemem na działkach są drzewa orzecha włoskiego. Tego gatunku nie zaleca się sadzić w ogrodach działkowych z uwagi na bardzo silny wzrost drzewa ale także małej powierzchni działki. Jeżeli podejmujemy się posadzić to wybieramy drzewa uszlachetniane na podkładkach karłowych.

W bardzo wielu ogrodach działkowych występuje jeszcze wiele drzew orzecha włoskiego, silnie rosnącego. Przypominamy że na tych drzewach ograniczamy cięcie do cięcia regeneracyjnego. Staramy się utrzymywać koronę naturalną.

Czynności związane z prześwietlaniem drzew rozpoczynamy od jabłoni i grusz, kolejne gatunki to śliwy, czereśnie i wiśnie. W lutym przycinamy krzewy winorośli.

Ponieważ drzewa rosnące sprawiają wiele kłopotów związanych z prześwietlaniem, wymagają dużo pracy, zalecam wysadzać na działkach drzewa na podkładkach półkarłowych oraz karłowych. Wzrost drzew jest powolny, system korzeniowy słabszy z mniejszą ilością korzeni szkieletowych, wolno rosnący.

Przed posadzeniem drzew karłowych należy przygotować ziemię do zaprawiania dołu. Najlepsze komponenty do przygotowania ziemi to obornik torf, ziemia ogrodnicza, glina. Wszystkie komponenty zmieszane w stosunku 1:1.Do tak skomponowanej mieszanki ziemi należy dodać wieloskładnikowego nawozu (azofoska,  fruktus) oraz wapnia kredowego.

Rany po cięciu zwłaszcza po ścięciu konarów wieloletnich należy zasmarować pastą Funaben tzw. sztuczną korą, lub farbą emulsyjną z dodatkiem środka grzybobójczego jak Miedzian czy Topsin.

Do 10 lutego powinniśmy zakończyć bielenie drzew owocowych.( zabieg ogranicza, zapobiega przemarzaniu odmian wrażliwych na przemarzanie).

Od połowy lutego wzrasta ilość dni słonecznych, przy dniu słonecznym pnie drzew nagrzewają się w ciągu dnia do 20°C. Na zasadzie siły ssącej woda z korzeni wpływa do korony drzew. Nocą przy silnych spadkach temperatury zamarzająca woda w komórkach roślinnych powoduje pękanie pni. Bielenia pni nie należy bagatelizować.


Jan Malesza
Ins ds. ogrodnictwa PZD Okręg w Bydgoszczy

 



 

 

 

Prace na działce w styczniu - 2018

Styczeń to najchłodniejszy miesiąc w roku w naszym klimacie. Dlatego podczas zimowych wizyt na działce trzeba przede wszystkim pamiętać o okrywach roślin. Poza tym nie można zapomnieć o bieleniu pni drzewek owocowych i oprysku przeciwko kędzierzawości liści brzoskwiń.

  • Po obfitych opadach śniegu strząsamy śnieg z gatunków iglastych i zimozielonych, aby gałęzie tych roślin nie wyłamały się lub nie odkształciły.
  • Sprawdzamy okrycia wrażliwych gatunków wykonane z włókniny, słomy, kory i gałązek roślin iglastych oraz zabezpieczenia drzewek owocowych przed sarnami i zającami. W razie konieczności poprawiamy je i uzupełniamy. Roślinom najtrudniej przetrwać okresy mrozu, gdy nie chroni je pokrywa śnieżna. Osłony z włókniny rozchylamy, jeśli przez dłuższy czas utrzymuje się dodatnia temperatura i mocno świeci słońce.
  • Bielimy pnie i konary drzew owocowych, by zapobiec uszkodzeniom mrozowym.
  • Przeprowadzamy oprysk brzoskwiń i nektaryn na kędzierzawkę liści (Miedzian 50 WP). Zabieg wykonujemy w dzień bezwietrzny, pochmurny i bez opadów, gdy temperatura utrzymuje się dłużej powyżej 5° C.
  • Sprawdzamy zdrowotność przechowywanych cebul i bulw roślin niezimujących w gruncie.
  • Przeglądamy drzewa owocowe pod kątem zmumifikowanych owoców. Mumie usuwamy, gdyż wiosną mogą stać się źródłem groźnych chorób roślin.
  • Podlewamy krzewy zimozielone (np. bukszpany, różaneczniki, laurowiśnie, ostrokrzewy) oraz iglaste, jeśli temperatura utrzymuje się powyżej zera stopni Celsjusza, aby zapobiec tzw. suszy fizjologicznej.
  • Pod koniec miesiąca można przeprowadzić cięcia prześwietlające krzewów owocowych (agrestu, porzeczki czerwonej i białej oraz jagody kamczackiej). Zabiegi przeprowadzamy tylko podczas ciepłych, pogodnych dni.
  • Pobieramy fragmenty pędów rocznych z krzewów porzeczek (ok. 20 cm długości, bez części wierzchołkowej). Umieszczamy je w pęczkach w wilgotnym piasku w piwnicy.
  • Ścinamy gałązki krzewów kwitnących wiosną (np. forsycji). Wkładamy do wazonu. Po kilku tygodniach będziemy mogli cieszyć się w domu kwiatami.
  • Regularnie dokarmiamy ptaki, jeśli zdecydowaliśmy się to robić na początku zimy. Do karmnika wsypujemy gotowe mieszanki zbóż, ziarna słonecznika i kasze. Nie zapominajmy o czyszczeniu karmnika.
  • W styczniu warto zadbać również o zakup potrzebnych narzędzi na działkę, zaplanować nowe nasadzenia roślin ozdobnych, owocowych, warzyw i ziół (uwzględniając stanowisko i rodzaj podłoża), a także pomyśleć o modernizacji altany.

 

mgr. inż. Małgorzata Wójcik, instruktor ds. ogrodniczych KR PZD



  
Komunikat agro-meteo  grudzień

    

       

  Od połowy listopada do końca stycznia to okres najkrótszych dni w naszej polskiej strefie klimatycznej, apogeum i najkrótszy dzień to 21 grudnia.

Światło z 3500 luksów w lipcu spada do 400 luksów w miesiącach zimowych. Rośliny przy tak małym naświetleniu, niskich temperaturach wchodzą w stan spoczynku zimowego. W uprawach szklarniowych prowadzimy doświetlanie roślin światłem sztucznym.
W ostatnie dni listopada tj na „Konrada i Janusza w Polsce zima rusza”. Często Barbara „pokryta” grudą i lodem. W lata suchej jesieni, przy oddziaływaniu wyżu syberyjskiego o charakterze powietrza kontynentalnego, wysokiego ciśnienia, na pograniczu mas powietrza polarno morskiego i kontynentalnego powstaje bardzo duża różnica ciśnień (od 980 h/paskali do 1030h/paskali). Powyższe przekłada się na powstawanie bardzo silnych huraganowych wiatrów sięgających do 30m/sek Największe prędkości zanotowano nad morzem w Gdańsku 25 listopada w 1964 roku 162 km/godzinę na pogórzu w Bielsku –Białej 173 km/godz. W 25 listopada 1989r w górach na szczycie Śnieżki i Kasprowym Wierchu powiewy dochodziły do 200 km/godz.
Zmienia się cyrkulacja powietrza z napływem chłodnego z północy tzw, arktycznego. Często temperatura spada poniżej 0ºC pada śnieg. Dobrze o tym wiedzieć, być obserwatorem codziennej pogody. W przypadku nadejścia takich warunków pogody należy zapobiegać chociażby w ogrodach na działkach przez dokonanie przeglądu dachu lub innych elementów które w czasie wichury mogą ulec uszkodzeniu. Nad morzem sztorm sięgający 10 w skali bouforta.
Grudzień w ogrodnictwie ogrodowym i działkowym to czas na przemyślenia, zapoznawania się z aktualnościami na rynku ogrodniczym, przygotowaniu projektu modernizacji ogrodu czy działki na wiosnę, zabezpieczenia przed korozją urządzeń i narzędzi ogrodniczych na zimę.
Już w grudniu pamiętajmy o dokarmianiu ptaków, o naprawie ubytków siatki w płocie, zebraniu zrazów z drzew do wiosennego szczepienia drzew, zebraniu pędów jednorocznych na sadzonki zdrewniałe oraz bieżącym doglądaniu ogrodów i działek pod względem bezpieczeństwa pożarowego. Z cięte jednoroczne pędy stanowiący materiał do wiosennego rozmnażania przez sadzonki zdrewniałe i szczepienie w „ręku” i gruncie umieszczamy w piwnicy w temperaturze 6ºC w skrzynkach z wilgotnym piasku (85% wilgotności).
W ogrodnictwie wielkotowarowym rozpoczynamy wysiewy nasion pomidorów do produkcji wiosennej.
Pamiętajmy, że należy przeglądać na bieżąco nasze piwnice w których przechowujemy kłącza, cebule, bulwy, bulwocebule bylin, sprawdzamy wilgotność piasku w pojemniku w którym przechowujemy pędy do szczepienia zimowego. Na bieżąco eliminujemy porażone chorobami grzybowymi owoce i warzywa korzeniowe. W przypadku nagromadzenia się zbyt dużej ilości wilgoci w pomieszczeniach przechowalniczych nie zapominajmy o ich przewietrzaniu, zwłaszcza w dni słoneczne i suche. Najlepsze warunki do przechowywania zimowego w pomieszczeniach to temperatura +4ºC do +6ºC oraz wilgotność 85%. Aby ograniczyć występowanie chorób grzybowych w pomieszczeniach, dobrze jest przed okresem przechowywania tj. po 15października pomieszczenia wybielić i wydezynfekować wapnem tlenkowym.
Pamiętajmy, po 20 listopada kopczykujemy krzewy róż, byliny nakrywamy korą krzewy takie jak rododendrony, ostrokrzewy, trzmieliny. Młode nasadzenia drzew owocowych i inne wrażliwe na mróz okrywamy otuliną ze styropianu lub słomy. Byliny okrywamy korą lub gałązkami iglastymi. W styczniu, lutym, bardziej wrażliwe rośliny na mróz dodatkowo okrywamy zdrowymi liśćmi z drzew liściastych ozdobnych (z lipy, klonu, dębu) lub gałązkami z drzew iglastych. W listopadzie możemy jeszcze wyrównać wysokość trawy.

Jan Malesza
Ins.-spec. ds. ogrodnictwa OZPZD w Bydgoszczy





Dlaczego warto podlać iglaki przed i w trakcie zimy.


   Co siejemy w lutym.




https://www.facebook.com/polskizwiazekdzialkowcow

   http://pzd.pl/artykuly/19525/188/Pomoc-prawna-dla-zarzadow-ROD-i-dzialkowcow.html


http://pzd.pl/artykuly/19535/188/Komunikat-Krajowej-Rady-PZD-dot-zasady-wycinki-drzew-                                      i-krzewow-od-1-stycznia-2017-r.html


   http://pzd.pl/porady-prawne-2.html



http://pzd.pl/porady-ogrodnicze-2.html





                                                                Komunikat agro – meteo
                                                                LUTY, MARZEC 2016

MARZEC 2016  
                                             

                         W marcu jak w garncu. Początek marca to jeszcze zima.
     Od 6 marca wg kalendarza fenologicznego rozpoczyna się zaranie wiosny a od połowy marca długo oczekiwane przedwiośnie.
Na początku marca noce ze spadkami temperatury do – 10 C°, w dzień do + 10C, w drugiej dekadzie marca wzrost temperatury do + 16C° w dzień. Dobry czas do zakładania inspektów w ogrodzie i na działce do rozpikowania wysianych wcześnie roślin o przedłużonym okresie wegetacyjnym ( selery, pory, rośliny kapustne, sałata, rośliny kwiatowe). W połowie marca w dzień z temperaturą +8C°, +12C° przy pogodzie bezwietrznej, bez opadu wykonujemy opryski SyllitemO,6%, Miedzianem1,0% przeciwko kędzierzawości na drzewach brzoskwini, moniliozie, brunatnej zgniliźnie, rakowi drewna i rakowi bakteryjnemu głównie na drzewach pestkowych . W dni słoneczne na wielu roślinach iglastych ( np. świerk Conika) mogą uaktywnić się przędziorki. Niezbędnym może okazać się oprysk środkami olejowymi (paroil, promanal, treol w stężeniu jak na opakowaniu).
W trzeciej dekadzie marca kiedy to rozpoczyna się wg kalendarza fenologicznego wczesna wiosna – (astronomiczna wiosna), długość dnia równa jest długości nocy, obrywamy pąki z wielkopąkowcem na krzewach porzeczki i leszczynie.
             Na polach uprawnych i grządkach w ogrodach i na działkach widać pierwsze ciągniki z rozrzutnikami, sprzętem do rozsiewania nawozów organicznych i sztucznych. Rozpoczyna się włókowanie roli celem zatrzymania jak największej ilości wilgoci w ziemi.
            Marzec jest kolejnym miesiącem w którym prześwietlamy wszystkie gatunki drzew i krzewów owocowych. Drzewa i krzewy iglaste natomiast, przycinamy dopiero w kwietniu.
W trzeciej dekadzie marca przeszczepiamy drzewa owocowe metodą w klin boczny, lub na przystawkę.

 LUTY   2016

      

Po bardzo krótkich, ciemnych, ponurych dniach w listopadzie, grudniu, styczniu z bardzo niewielką ilością słońca mamy wreszcie luty.
           Od 10 lutego daje się zauważyć pojawianie słońca nawet na kilka godzin w ciągu dnia. Ogrodnicy w Polsce wykorzystują ten fakt, zakładają uprawy pomidorów, ogórków, sałaty w uprawach pod osłonami, rozpoczynają pędzenie roślin cebulowych ( tulipany, hiacynty, narcyzy).
          Od 10 lutego rozpoczynamy prześwietlanie drzew owocowych w sadach ogrodach na działkach, wykonując jednocześnie cięcie prześwietlające odmładzające, cięcie regeneracyjne oraz cięcie formujące.
          Do 10 lutego powinniśmy zakończyć bielenie drzew owocowych.( zabieg ogranicza, zapobiega przemarzaniu odmian wrażliwych na przemarzanie).
         Od 10 lutego wzrasta ilość dni słonecznych, pnie drzew nagrzewając się w ciągu dnia powodują przepływ wody z korzeni do korony drzew. W nocy woda zamarza powodując pękanie pni. Były lata kiedy to nocne temperatury w lutym sięgały -20°C.

Luty w ogrodzie owocowym

  • Sprawdź stan wybielonych pni drzew owocowych. Często bowiem zdarza się, że padające deszcze zmywają wapno z pni drzewek. Jeżeli tak się stało bielenie drzew owocowych trzeba powtórzyć.
  • Rozpoczynamy cięcie drzew i krzewów owocowych. Konieczne jest przycięcie krzewów takich jak agrest, maliny i porzeczki. Cięcie drzew owocowych możesz opóźnić nawet do początku kwietnia. Jeżeli jednak decydujesz się na cięcie już w lutym (jako pierwsze możemy przycinać drzewa najbardziej odporne na mróz - jabłonie i grusze), musi ono być umiarkowane, a większe rany po cięciu posmaruj pastą Funaben 03PA lub farbą emulsyjną z dodatkiem preparatu Topsin M 500 SC.

Ważne! Zanim rozpoczniemy cięcie drzew jabłoni, warto wiedzieć, że najlepiej jabłoń owocuje na dwu-, trzy- i czteroletnich pędach. Dlatego należy usuwać pędy jednoroczne, a także umiejętnie zastępować starsze niż czteroletnie pędy nowymi.

  • Sprawdź stan zabezpieczeń pni drzew przed zającami. Jeżeli osłon nie założyłeś lub zostały one uszkodzone, warto nasady pni posmarować środkiem odstraszającym.
  • Pnie mogą być również poobgryzane przez gryzonie. Powstałe rany smarujemy tym samym środkiem, którego użyliśmy do smarowania ran powstałych po cięciu drzew i krzewów. Możesz również rozsypać zatrute ziarno. Musisz jednak być pewny, że dostępu do niego nie będą miały szukające pożywienia w ogrodzie ptaki.
  • Co ciekawe - w zabezpieczeniu pni drzew przed gryzoniami może pomóc nam śnieg leżący pod drzewami. Leżący śnieg wokół pni drzewek trzeba udeptać. Gdy przydeptany śnieg przymarznie, będzie stanowił zaporę dla gryzoni.
  • Śnieg na działce możesz wykorzystać do obsypania krzewów czarnej porzeczki. Pąki porzeczki obsypane śniegiem będą się nieco później rozwijać (około tydzień później). Dzięki temu zmniejszy się ryzyko uszkodzenia ich przez wiosenne przymrozki.
  • Podczas przycinania drzew i krzewów warto przyjrzeć się czy na roślinach nie ma oznak występowania szkodników roślin sadowniczych lub objawów chorób drzew owocowych, z którymi walkę należałoby rozpocząć już teraz.
  • Jeżeli w okolicznych sadach występuje kędzierzawość liści brzoskwini, warto przeprowadzić opryski przeciw tej chorobie. Grzyb ją powodujący zimuje na powierzchni kory gałęzi i pni, dlatego też pokryj je dokładnie odpowiednim środkiem. Możesz użyć Miedzian 50 WP lub Syllit 65 WP.

Uwaga! Oprysk przeciwko kędzierzawości liści brzoskwini przeprowadza się dopiero, gdy temp. powietrza będzie wyższa niż +6 °C.

  • Tych samych preparatów można użyć do zwalczania torbieli śliw. Choroba ta objawia się wydłużeniem, deformacją, brunatnieniem i zbyt wczesnym opadaniem owoców. Jeżeli w minionym roku zaobserwowałeś te objawy - wykonaj opryski tuż przed pękaniem pąków.
  • Jeżeli w styczniu nie przygotowałeś zrazów do szczepienia drzew owocowych, możesz to wykonać jeszcze w lutym. 
  •  Wybierz się także do sklepu ogrodniczego aby kupić paski foliowe lub rafię, oraz maść ogrodniczą do szczepienia.

 Luty w ogrodzie warzywnym

  • W lutym usuń z grządek liście, które jesienią pozostawiliśmy jako ściółkę. Zgrabione liście możesz przeznaczyć na kompost.
  • W mroźne dni okryj folią lub włókniną wczesne odmiany warzyw rosnące w gruncie, takie jak sałata, kalarepa, rzodkiewka, czy szpinak.
  • W połowie lutego można rozpocząć w dobrze oświetlonym i ogrzewanym pomieszczeniu produkcję rozsady wczesnych warzyw, takich jak cebula zwyczajna, por, seler, sałata i warzywa kapustne). Nasiona wysiej do skrzynek wysiewnych lub większych doniczek. Pamiętaj, że minimalna wysokość skrzyneczki do siewu to 5 cm.
  • Możesz rozpocząć również produkcję rozsady pomidorów w kiełkowniku. Za około 4 tygodnie będzie można przenieść je do doniczek, a po ostatnich przymrozkach do gruntu.

Luty w ogrodzie ozdobnym

  • Jeżeli w Twoim ogrodzie rosną oczary, w tym miesiącu będziesz mógł podziwiać jak pięknie kwitną te wspaniałe krzewy. W lutym wspaniale prezentuje się także kwitnąca leszczyna 'Contorta' o bajecznie powykręcanych pędach. Pod koniec miesiąca być może również dostrzeżesz pojawiające się krokusy.
  • Odwiedzając ogród w lutym bądź jednak ostrożny. Ponieważ koniec stycznia był ciepły, w rozmiękłej ziemi mogły pojawić się kiełki wiosennych kwiatów cebulowych. Uważaj zatem aby ich nie zdeptać. Wiele osób na naszym forum dyskusyjnym pytało się czy rośliny te jeszcze uda się uratować - otóż jest szansa że kiełki jedynie sczerwienieją pod wpływem mrozu, ale nie zostaną uszkodzone. Wczesnowiosenne kwiaty są naturalnie przystosowane do pogodowych niespodzianek.
  • Silne promienie słońca w połączeniu z ostrymi wiatrami przy mroźnej i bezśnieżnej pogodzie, mogą dokonać szkód w naszych ogrodach. Szczególnie wśród zimozielonych krzewów i bylin. Dlatego też koniecznie sprawdź stan zimowych okryć roślin.
  • Możesz posiać rośliny kiełkujące w niskich temperaturach, takie jak tojad, miłek, czy goryczka.
  • W oczekiwaniu na wiosnę rozpocznij własną produkcję rozsad kwiatów. Wysiej rośliny jednoroczne o długim okresie wegetacji, takie jak lobelia, petunia, szałwia błyszcząca oraz żeniszek meksykański.

Jan Malesza
Inst. ds. ogrodnictwa.



  Audycje raz na zielono w radio PIK - link

W każdą sobotę o godzinie 12.05 w Polskim Radio PIK transmitowana jest audycja pt. „Raz na zielono”. Gospodarzami audycji są Małgorzata Burchard i Andrzej Krystek.

Magazyn działkowców „Raz na zielono” ma na celu wymianę wspólnych doświadczeń, udzielania porad działkowcom w zależności od pory roku i potrzeb. W okresie jesienno –zimowym są to rośliny domowe.
Program cieszy się dużą popularnością wśród słuchaczy, którzy dzwonią i zadają wiele pytań z dziedziny uprawy roślin, kwiatów, krzewów i bylin, pielęgnacji oraz zwalczania chorób i szkodników roślin. Przygotowany jest zawsze krótki materiał np. na temat cięcia drzew i krzewów, nawożenia roślin, zagospodarowania i modernizacji działek, nawadniania itp. Do redakcji napływają równie listy z pytaniami, na które słuchacze dostają odpowiedź w trakcie trwania programu.

Prezes Okręgowego Zarządu PZD Barbara Kokot informuje działkowców o aktualnej sytuacji działkowców, ogrodów i Związku. Mówi o różnych zagrożeniach, ale i też sukcesach. Odpowiada na zadawane telefonicznie pytania.

Porad słuchaczom telefonicznie udzielają również:
- specjalista ds. ogrodnictwa z OZ PZD w Bydgoszczy – Jan Malesza
- Krajowi Instruktorzy Społecznej Służby Ogrodnictwa działkowego – Maria
   Młyńska, Korneliusz Korniluk
- Członek Koła Kwiatowego działającego przy OZ PZD w Bydgoszczy – Alicja
   Dolecka
- przedstawiciel Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Ogrodnictwa (SITO)
   Henryk Kołcon
- Architekt Krajobrazu - Karol Dąbrowski z ROD „ Pod Brzozą” w Bydgoszczy



Porady ogrodnicze

● Bieżące prace 

Jesienna aura w grudniu pozwala na wykonanie prac, których nie zdążyliśmy zrobić wcześniej. Możemy więc spokojnie przekopać grządki wzbogacając je w kompost i ewentualnie nawozy mineralne. Co 3–4 lata można wykonać wapnowanie gleby (o potrzebie wapnowania powinny decydować badanie kwasowości gleby i preferencje uprawianych roślin). Pod mniej wytrzymałymi na mróz roślinami można rozkładać ściółkę z kory, obsypywać pnie kopczykami z ziemi. Zbieramy z ogródka wszelkie resztki roślinne i przeznaczamy je na kompost. Ścięte gałązki (np. po malinach jesiennych) można rozdrobnić i również kompostować. Warto pamiętać, że nic nie zastąpi w ogrodzie dobrego kompostu. Na kompost można wrzucać liście, trawę, odpadki kuchenne, resztki roślinne pozostałe po zakończonym sezonie. Pamiętajmy, aby przed zimą okryć kompostownik, co przyspieszy proces kompostowania (więcej na ten temat w „Moim Ogródku”).

● Zabezpieczenia na zimę

W listopadzie i na początku grudnia było jeszcze za ciepło na okrywanie roślin. Rośliny okryte za wcześnie mogą zagniwać albo nawet wznawiać wzrost. Dlatego należy kierować się zasadą, że okrywamy je (słomą, włókniną, kartonem, stroiszem) dopiero wtedy gdy temperatura poniżej zera będzie utrzymywać się przez kilka dni. Kopczyki z ziemi wokół pni wrażliwych drzewek można wykonać wcześniej. Osłanianie roślin jest szczególnie ważne, gdy spodziewane jest wystąpienie silnych mrozów i wiatrów. Po opadach śniegu nie udeptujemy trawnika, aby nie utworzyła się skorupa lodowa. Strzepujemy biały puch z roślin iglastych, aby pędy nie uległy rozłamaniu, a najlepiej wcześniej okręcić je sznurkiem (nie będą się rozchylać).

● Sadzonki korzeniowe 

Aż do zamarznięcia gleby można pobierać sadzonki korzeniowe z takich roślin jak: dyptam jesionolistny, dziewanna, jeżówka purpurowa, mak wschodni, mikołajek alpejski, żywokost. Korzenie dzielimy na fragmenty: 5–8 cm – gatunki o grubych korzeniach i 2,5–3 cm – gatunki o cienkich korzeniach. Części z grubych korzeni sadzimy pionowo lub lekko skośnie, a z cienkich – poziomo do doniczek lub skrzynek z podłożem. Ważne jest, aby sadzonka zachowała orientację góra-dół. Sadzonki obficie podlewamy i ustawiamy w ciepłym miejscu.
● Sadzonki zdrewniałe Jeśli chcemy rozmnożyć krzewy, np. derenie, forsycje, jaśminowce, tawuły, pięciorniki, krzewuszki, możemy przygotować sadzonki z rocznych lub dwuletnich, dobrze zdrewniałych pędów o wykształconych pąkach. Sadzonki tniemy ostrym nożem na 10–30 cm odcinki, wiążemy w pęczki, etykietujemy i umieszczamy w piwnicy, zagłębione w wilgotnym piasku do 3/4 wysokości. Przechowujemy je tak aż do wiosny, kiedy to zostaną wysadzone.
● Duże w wersji mini Większość popularnych drzew osiąga zbyt duże rozmiary, aby można było posadzić je na działce. Powstało jednak wiele wolno rosnących odmian o atrakcyjnym pokroju i ulistnieniu, które osiągają znacznie mniejsze rozmiary. Często są to odmiany o parasolowatej lub kulistej koronie, o wysokości uzależnionej od miejsca szczepienia. Kto zatem marzy np. o lipie, buku, modrzewiu, brzozie na działce ma z czego wybierać! – zainteresowanym polecamy artykuł w grudniowym „Moim Ogródku”.

● Ozdobne w przechowalni 

Sprawdzamy stan przechowywanych karp dalii, bulw mieczyków, cebul. Usuwamy te suche lub z oznakami chorób. Podczas przechowywania ważna jest temperatura – optymalna to 5–10°C, a dla roślin balkonowych – 8–10°C. Rośliny podlewamy sporadycznie, aby nie dopuścić do przesuszenia korzeni. Przycinamy pędy suche i chore.
● Święta tuż, tuż Trudno sobie wyobrazić aby święta Bożego Narodzenia obyły się bez dekoracji. Pomysłów na nie jest wiele, a działka stanowi nieocenione źródło roślin, które można do tego wykorzystać. Z „Działkowca” można dowiedzieć się, jak „magicznie” udekorować świąteczny stół, zrobić mini choinkę z sosnowych szyszek, proste dekoracje z jabłek, wiszącą ozdobę na okno, efektowną świąteczną girlandę, stroiki, wianki na drzwi bądź wieńce na stół. Warto skorzystać z dostępnych materiałów i zainspirować się efektownymi, prostymi do wykonania aranżacjami – świąteczny efekt „murowany”!
● Choinka bez kłopotu Coraz częściej chcemy być „eko” i jako świąteczną dekorację wybieramy choinkę, którą później posadzimy na działce. Istnieje jednak duże ryzyko, że po wysadzeniu bardzo szybko zamieni się w potężnych rozmiarów drzewo. Wszystkim, którzy chcą kupić świąteczne drzewko, które zawsze pozostanie małe, polecamy artykuł „Choinka w miniaturze” w grudniowym „Działkowcu”. A jak dbać o drzewko w domu? Ziemia w doniczce powinna być wilgotna. Dobrze jest też ustawić w pobliżu pojemnik z wodą (zwiększy wilgotność powietrza). Nie należy trzymać choinki zbyt długo w mieszkaniu (rozhartuje się). Po Nowym Roku przenosimy ją na zewnątrz, zabezpieczmy donicę przed mrozem, podlewamy (zwłaszcza gdy jest ciepło i słonecznie). W czasie odwilży warto wkopać donicę do ziemi.

● Podlewanie zimozielonych 

Wiele gatunków roślin nawet w okresie zimowego spoczynku wymaga podlewania. Dotyczy to np. różaneczników, trzmieliny, bukszpanów. Zanim zamarznie gleba rośliny podlewamy regularnie i obficie, a później zabieg kontynuujemy w czasie odwilży. Dzięki temu nie ucierpią od suszy fizjologicznej i piękniejsze powitają nowy sezon. Więcej na ten temat – w „Działkowcu”.

● Pędzenie warzyw 

W domu na parapetach można rozpocząć pędzenie pietruszki, cebuli, szczypiorku. Ważne, aby zapewnić roślinom jak najwięcej światła. Aby „przełamać” spoczynek roślin cebulowych, można je moczyć w ciepłej wodzie (35–40°C) – odpowiednio cebula 3–4 godziny, 12 godzin szczypiorek. Wysiewamy sukcesywnie nasiona rzeżuchy i produkujmy kiełki. To tanie i proste sposoby na uzyskanie zdrowych, witaminowych dodatków.
● Moda na własne warzywa Świeża sałata lub rzodkiewka prosto z grządki, a może pomidorki koktajlowe prosto z krzaka… Zdrowy styl życia to hasło dzisiejszych czasów. Wybieramy ekologiczną żywność, dlatego coraz częściej decydujemy się na samodzielną uprawę warzyw. Z „Działkowca” można dowiedzieć się jak zaprojektować właściwy warzywnik – jakich zasad przestrzegać i co posadzić.

● Młode rośliny 

Nowo posadzone drzewka zabezpieczamy usypując wokół pni kopczyki z ziemi lub trocin, a gdy temperatura spadnie poniżej zera – osłaniając pnie agrowłókniną, słomą lub kartonem (nigdy nie używajmy do tego folii!). Pamiętajmy, aby u roślin szczepionych nie zakrywać ziemią miejsca szczepienia.
● Pryskamy brzoskwinie Drzewa brzoskwiń i nektaryn można jeszcze opryskać przeciw kędzierzawości liści brzoskwini – chorobie powodującej m.in. deformacje i karminowe przebarwienie liści. Oprysk wykonujemy przy temperaturze powyżej +6°C, stosując Miedzian 50 WP lub Syllit 65 WP.

● Zrazy do przeszczepiania

Jeżeli planujemy na wiosnę przeszczepianie drzew, to na początku grudnia ścinamy potrzebne do tego pędy (zrazy). Powinny mieć one 40–50 cm i średnicę u podstawy powyżej 5 mm, tak aby z każdego można było uzyskać 3–4 trzyoczkowe zrazy. Jeżeli zbieramy pędy z kilku odmian, to wiązki z pędami należy trwale oznakować (np. permanentnym flamastrem). Zrazy przechowujemy w piwniczce pod altanką, zadołowane do 1/3 ich wysokości w wilgotnym piasku lub owijamy folią, układamy w rowku wykopanym od północnej strony altany i zasypujemy wilgotnym piaskiem. Więcej na ten temat można przeczytać w „Działkowcu”.

● Sztobry 

W tym samym terminie można ścinać przeznaczone do rozmnażania przez sadzonki zdrewniałe roczne pędy porzeczek i łozy winorośli, z których wiosną, po przechowaniu w podobnych warunkach jak zrazy do szczepienia, przygotowuje się sadzonki.

● Uszkodzenia 

Należy systematycznie kontrolować pnie, zwłaszcza u jabłoni, czy kora u podstawy nie została ogryziona przez myszy, nornice, a ponad linią śniegu przez zające. Jeśli takie uszkodzenia zauważymy, należy niezwłocznie je zasmarować pastą Funaben Plus 03 PA.

● Bielenie

Aby nie dopuścić do pękania, bielimy pnie i nasady konarów mlekiem wapiennym z dodatkiem gliny, co utrudnia jego spłukiwanie przez deszcz. Bielenie trzeba wykonać już w drugiej połowie grudnia, a w styczniu i lutym poprawić, jeśli wapno zostało zmyte.

● W przechowalni 

Przeglądamy przechowywane owoce i warzywa. Nadpsute i pleśniejące należy usunąć, gdyż są one źródłem zakażenia tych zdrowych, leżących w sąsiedztwie. Dotyczy to zwłaszcza pomieszczeń, w których jest zbyt wysoka temperatura, co sprzyja rozwojowi chorób wywołujących zgnilizny. Nie należy wykrajać zgniłych miejsc i zjadać reszty owocu, która tylko pozornie jest zdrowa. Nadgniłe owoce mogą być skażone przez grzyby, które wytwarzają toksyczną patulinę.

● Na rozgrzewkę 

Na zewnątrz coraz zimniej, zdarza się, że czasem porządnie przemarzniemy i wówczas marzymy o szybkim rozgrzaniu się, aby zapobiec ewentualnemu przeziębieniu. W takiej sytuacji najlepiej jest przygotować rozgrzewającą herbatkę. Możemy użyć do tego niektórych ziół, a także przypraw, bądź tradycyjną herbatę wzbogacić o rozgrzewające dodatki, jak np. imbir, cynamon, pini. W grudniowym „Działkowcu” można przeczytać m.in. o rozgrzewającej i leczniczej mocy herbatek z lipy, tymianku, maliny, dzikiej róży oraz bezcennych dodatkach do herbat, które działają przeciwzapalnie i uodparniająco. Istotne będą też informacje jak parzyć herbatki aby wydobyć ich wszystkie zalety oraz w którym momencie je wzbogacać cennymi dodatkami.

● Na stres – dieta!

Stres towarzyszy nam przez całe życie, jednak gdy jest przewlekły, może doprowadzić do poważnych zaburzeń, a nawet ciężkich stanów chorobowych. Do problemu możemy podejść prewencyjnie, dbając odpowiednio wcześniej o to, aby nasz organizm poradził sobie z sytuacjami stresowymi. Jak to zrobić? – Stosować odpowiednią dietę! O „broni” na stres, zaburzenia snu i depresję można przeczytać w grudniowym „Moim Ogródku”.

● Na doniczkowych 

Zimą, w naszych mieszkaniach, dobre warunki do rozwoju mają przędziorki uszkadzające rośliny doniczkowe. Sprzyja im wysoka temperatura i mała wilgotność powietrza. Ich liczebność można znacznie ograniczyć zraszając często rośliny wodą (w celu utrzymania wysokiej wilgotności powietrza), zmywając liście wodą z dodatkiem płynu do mycia naczyń, a później spłukując pod prysznicem.

● Biodynamika 

Warto w nadchodzącym sezonie rozważyć uprawę roślin w rytmie przyrody. Pomoże w tym Kalendarz biodynamiczny 2016. Dowiemy się z niego m.in. jakie zabiegi wykonywać w poszczególne dni roku, jak wyprodukować dorodne owoce i warzywa, jak prowadzić ogród w sposób ekologiczny w oparciu o płodozmian, nawożenie naturalnymi nawozami i biologiczną ochronę roślin przed chorobami i szkodnikami. Kalendarz biodynamiczny 2016 dostępny jest w sprzedaży wysyłkowej.











Komunikat agro-meteo  grudzień

01. 12. - 12.01. to okres najkrótszych dni w naszej polskiej strefie klimatycznej, apogeum i najkrótszy dzień to 21 grudnia. Po 21 grudnia, dnia zaczyna przybywać. Światło z 3500 luksów w lipcu spada do 400 luksów w miesiącach zimowych. Rośliny przy tak małym naświetleniu, niskich temperaturach wchodzą w stan spoczynku zimowego. W uprawach szklarniowych prowadzimy doświetlanie roślin światłem sztucznym. W ostatnie dni listopada ziemia pokryta grudą i lodem, przy oddziaływaniu wyżu syberyjskiego o charakterze powietrza kontynentalnego, wysokiego ciśnienia, na pograniczu mas powietrza polarno morskiego i kontynentalnego, powstaje bardzo duża różnica ciśnień (od 980 hektopaskali do 1030 hektopaskali).
Powyższe przekłada się na powstawanie bardzo silnych huraganowych wiatrów sięgających do 30m/sek Największe prędkości zanotowano nad morzem w Gdańsku 25 listopada w 1964 roku 162 km/godzinę na pogórzu w Bielsku –Białej 173 km/godz. W 25 listopada 1989r w górach na szczycie Śnieżki i Kasprowym Wierchu powiewy dochodziły do 200 km/godz. Zmienia się cyrkulacja powietrza z napływem chłodnego z północy tzw, arktycznego. Często temperatura spada poniżej 0ºC pada śnieg. Dobrze o tym wiedzieć, być obserwatorem codziennej pogody. W przypadku nadejścia takich warunków pogody należy zapobiegać chociażby w ogrodach na działkach przez dokonanie przeglądu dachu lub innych elementów które w czasie wichury mogą ulec uszkodzeniu. Nad morzem sztorm sięgający 10 w skali bouforta.
Grudzień w ogrodnictwie ogrodowym i działkowym to czas na przemyślenia, zapoznawania się z aktualnościami na rynku ogrodniczym, przygotowaniu projektu modernizacji ogrodu czy działki na wiosnę, zabezpieczenia przed korozją urządzeń i narzędzi ogrodniczych na zimę.
Już w grudniu pamiętajmy o dokarmianiu ptaków, o naprawie ubytków siatki w płocie, zebraniu zrazów z drzew do wiosennego szczepienia drzew, zebraniu pędów jednorocznych na sadzonki zdrewniałe oraz bieżącym doglądaniu ogrodów i działek pod względem bezpieczeństwa pożarowego. Z cięte jednoroczne pędy stanowiący materiał do wiosennego rozmnażania przez sadzonki zdrewniałe i szczepienie w „ręku” i gruncie umieszczamy w piwnicy w temperaturze 6ºC w skrzynkach z wilgotnym piasku (85% wilgotności).
W ogrodnictwie wielkotowarowym rozpoczynamy wysiewy nasion pomidorów do produkcji wiosennej.
Pamiętajmy, że należy przeglądać na bieżąco nasze piwnice w których przechowujemy kłącza, cebule, bulwy, bulwocebule bylin, sprawdzamy wilgotność piasku w pojemniku w którym przechowujemy pędy do szczepienia zimowego. Na bieżąco eliminujemy porażone chorobami grzybowymi owoce i warzywa korzeniowe. W przypadku nagromadzenia się zbyt dużej ilości wilgoci w pomieszczeniach przechowalniczych nie zapominajmy o ich przewietrzaniu, zwłaszcza w dni słoneczne i suche. Najlepsze warunki do przechowywania zimowego w pomieszczeniach to temperatura +4ºC do +6ºC oraz wilgotność 85%. Aby ograniczyć występowanie chorób grzybowych w pomieszczeniach, dobrze jest przed okresem przechowywania tj. po 15października pomieszczenia wybielić i wydezynfekować wapnem tlenkowym.
Pamiętajmy, po 20 listopada kopczykujemy krzewy róż, byliny nakrywamy korą krzewy takie jak rododendrony, ostrokrzewy, trzmieliny. Młode nasadzenia drzew owocowych i inne wrażliwe na mróz okrywamy otuliną, byliny okrywamy korą lub gałązkami iglastymi. W styczniu, lutym, bardziej wrażliwe rośliny na mróz dodatkowo okrywamy zdrowymi liśćmi z drzew liściastych ozdobnych (z lipy, klonu, dębu) lub gałązkami z drzew iglastych.

Jan Malesza
Ins. ds. ogrodnictwa OZPZD w Bydgoszczy









                        &nb